VAT OSS – co to jest?
VAT OSS (rozwinięcie skrótu OSS to One Stop Shop) to procedura obowiązująca w krajach UE. Pozwala ona rozliczyć podatek VAT sprzedawcom w państwach UE. Sprzedawca odprowadza podatek należny z tytułu sprzedaży objętej VAT OSS, a następnie środki te są rozdzielane pomiędzy państwa konsumpcji.
W dużym skrócie oznacza to, że jeżeli przedsiębiorca świadczy usługę dla kontrahentów zarejestrowanych w państwach członkowskich UE, będzie mógł odprowadzić podatek VAT bez konieczności rejestracji w każdym z krajów konsumpcji.
Art. 130a pkt. 3 ustawy o podatku od towarów i usług (zwanej również ustawą o VAT) mówi wprost, że procedura OSS służy do rozliczania VAT należnego państwu członkowskiemu konsumpcji za pośrednictwem państwa członkowskiego identyfikacji. Zacznijmy więc od sprawdzenia, co oznaczają wymienione terminy.
Czym jest państwo członkowskie konsumpcji?
Termin ten może być inaczej rozumiany w zależności od tego, jaką sytuację rozpatrujemy. Art. 130a, pkt. 2a ustawy o VAT wskazuje, że o państwie członkowskim konsumpcji możemy mówić:
- w przypadku wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość – państwo członkowskie zakończenia wysyłki lub transportu towarów do nabywcy jest państwem konsumpcji,
- w przypadku dostawy towarów dokonanych przez podatnika ułatwiającego takie dostawy zgodnie z art. 7a ust. 2, jeżeli wysyłka lub transport towarów będących przedmiotem takich dostaw rozpoczyna się i kończy na terytorium tego samego państwa członkowskiego – to właśnie ono jest państwem członkowskim konsumpcji,
- w przypadku świadczenia usług – państwo członkowskie konsumpcji to państwo, na terytorium którego ma miejsce świadczenie usług.
Czym jest państwo członkowskie identyfikacji?
Podobnie jak to było w przypadku państwa konsumpcji, również gdy chodzi o państwo identyfikacji, należy upewnić się, że spełnia ono przynajmniej jeden z warunków – a zatem zgodnie z ustawą o VAT, art. 130a pkt. 2b państwo członkowskie identyfikacji to państwo:
- w którym podatnik posiada siedzibę działalności gospodarczej albo
- w którym podatnik posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, jeżeli nie posiada siedziby działalności gospodarczej na terytorium Unii Europejskiej, albo
- w którym podatnik posiada stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, które wybiera w celu złożenia zgłoszenia informującego o zamiarze skorzystania z procedury unijnej, jeżeli nie posiada siedziby działalności gospodarczej na terytorium Unii Europejskiej, ale posiada więcej niż jedno stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Unii Europejskiej, albo
- rozpoczęcia wysyłki lub transportu towarów, a w przypadku większej liczby takich państw członkowskich – państwo członkowskie, które podatnik wybiera w celu złożenia zgłoszenia informującego o zamiarze skorzystania z procedury unijnej, pod warunkiem że nie posiada siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Unii Europejskiej.
Które transakcje mogą zostać objęte procedurą VAT OSS?
Nie każda usługa kwalifikuje się do skorzystania z VAT OSS – sprawdź, czy procedura ma zastosowanie w Twoim przypadku.
Procedurą można objąć część usług świadczonych na rzecz osób niebędących podatnikami w UE, w krajach UE, gdzie sprzedawca nie posiada siedziby firmy może zostać objętych VAT OSS – mowa przede wszystkim o usługach telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych, ale także o pozostałych usługach transgranicznych.
VAT OSS dotyczy także WSTO. To jednak nie koniec listy: należy w niej ująć także WSTO oraz część dostaw krajowych wspomaganych przez operatorów elektronicznych platform handlowych. W rozumieniu prawa uznaje się ich wówczas za sprzedawców.
Czy korzystanie z VAT OSS jest obowiązkowe?
Nie, do VAT OSS sprzedawca może zarejestrować się dobrowolnie, musi jednak pamiętać o obowiązującym limicie sprzedaży, jeżeli sprzedaje wysyłkowo towary, dokonuje dostawy towarów lub świadczy usługi na rzecz osób prywatnych działających na terytorium innego państwa Unii Europejskiej.
Jak zarejestrować się do VAT OSS?
Jeżeli jesteś przedsiębiorcą i wyrażasz chęć rejestracji do VAT OSS, musisz złożyć wypełniony formularz VIU-R w urzędzie skarbowym.
Ustawa o VAT w art. 28k ust. 7 zaznacza, że sprzedawca, którego interesuje deklaracja VAT OSS, musi złożyć odpowiedni formularz VAT OSS w terminie do 10. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towarów, w związku z którą przekroczono limit sprzedaży.
Jeżeli jako przedsiębiorca prowadzisz działalność gospodarczą na terytorium Polski, w formularzu wpisz Polskę jako państwo członkowskie identyfikacji. Zgłoszenie rejestracyjne prześlij zaś do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście. Nie kłopocz się fizyczną formą przesyłki – formularz VIU-R wysyła się jedynie elektronicznie.
Ważne!
Do rejestracji w systemie VAT OSS będzie Ci potrzebny elektroniczny podpis kwalifikowany – jest to obecnie jedna z dwóch dostępnych form autoryzacji. Drugą jest ustanowienie pełnomocnika. W takim przypadku konieczne będzie złożenie formularza PPS-1 na adres Drugiego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście. Formularz ten przedsiębiorca może wysłać pocztą tradycyjną lub elektronicznie.
Czy korzystanie z procedury OSS jest opłacalne?
Procedura VAT OSS została stworzona dla przedsiębiorców sprzedających wysyłkowo przez Internet, czyli dla prowadzących działalność w sektorze e-commerce. Ma to szczególne znaczenie dla tych sprzedawców, którzy prowadzą działania sprzedażowe w oparciu o platformy handlowe, a sprzedawane towary wysyłają do różnych krajów.
Wspomniany w poprzednim rozdziale limit mieszczący się w ramach procedury VAT OSS wynosi 10 000 euro. Zgodnie z obowiązującym przelicznikiem dla polskich przedsiębiorców wynosi on 42 000 zł.
Sytuacja może jednak ulec zmianie, dlatego warto upewnić się, że przelicznik ten jest aktualny.
Dopóki wartość sprzedaży nie przekracza 10 000 euro, rozliczanie poszczególnych transakcji następuje na zwykłych warunkach – w takich przypadkach stosuje się polską stawkę VAT. Gdy limit zostaje przekroczony, konieczne jest przejście na stawkę VAT obowiązującą w kraju nabywcy.
Sednem działania procedury VAT OSS jest uproszczenie procesu rozliczeniowego – korzystający z nowej procedury VAT sprzedawcy nie muszą rejestrować się jako podatnicy VAT w kraju, w którym przekroczyli limit. Oszczędza im to obowiązku ewidencjonowania przychodów w danych krajach, a także nie wymaga szczegółowej znajomości obowiązującego w nich prawa podatkowego.
To wszystko składa się na spore oszczędności – tym większe, im więcej jest krajów, w których sprzedawca potencjalnie może przekroczyć limit sprzedaży. Procedura unijna OSS sprawia, że polski przedsiębiorca nie musi poświęcać środków na konsultacje prawnicze za granicą lub zatrudnianie specjalistów prawa podatkowego w danych krajach – zamiast tego całość podatku VAT może rozliczyć w urzędzie skarbowym na terytorium Polski.
