Jak księgować faktoring?

Dodane: 19 lutego 2020

Z punktu widzenia prawa umowa faktoringowa jest umową nienazwaną. Oznacza to, że nie ma jednolitych przepisów, które by ją obejmowały. Dlatego prawidłowe księgowanie faktoringu może powodować wiele problemów – warto więc przyjrzeć się temu bliżej, aby rozwiać wszelkie wątpliwości.
 

Spis treści:

 
Sposób księgowania faktoringu zależy od rodzaju usługi, jaki określono w umowie pomiędzy faktorantem (sprzedawcą/usługodawcą, który sprzedaje wierzytelność) a faktorem (instytucją, która tę wierzytelność kupuje).
 

Księgowanie faktoringu pełnego

 
W faktoringu pełnym (bez regresu) faktor przejmuje na siebie ryzyko niewypłacalności dłużnika (odbiorcy towarów/usług). Oznacza to, że jeśli dłużnik nie zapłaci za fakturę, faktorant nie musi zwracać faktorowi otrzymanej od niego zaliczki.
 
Skoro cała wierzytelność ostatecznie przechodzi na faktora, to umowę faktoringową można traktować jako umowę sprzedaży wierzytelności. Wtedy pod datą przekazania wierzytelności faktorowi faktorant powinien wyksięgować wierzytelność ze swoich ksiąg rachunkowych – transakcja pojawia się tylko po aktywnej stronie bilansu faktoranta.
 
Kwotę otrzymaną od faktora zalicza się do przychodów finansowych. W księgach rachunkowych można to zapisać w taki sposób:
 
– Wn konto 24 „Pozostałe rozrachunki”,
– Ma konto 75-0 „Przychody finansowe”.
 
Faktorant powinien równocześnie wyksięgować wierzytelność z konta rozrachunkowego odbiorcy towarów/usług, na przykład takim zapisem:
 
– Wn konto 75-1 „Koszty finansowe”,
– Ma konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”.
 
Opłaty, które faktor pobiera za świadczone usługi, zalicza się do kosztów finansowych. W księgach rachunkowych faktorant może to zapisać w następujący sposób:

– Wn konto 30 „Rozliczenie zakupu”,
– Ma konto 24 „Pozostałe rozrachunki”.

– Wn konto 22-2 „VAT naliczony i jego rozliczenie”,
– Ma konto 30 „Rozliczenie zakupu”.

– Wn konto 75-1 „Koszty finansowe”,
– Ma konto 30 „Rozliczenie zakupu”.
 
Wpływ środków od faktora, które pomniejszono o opłatę za świadczone usługi, można ująć takim zapisem:
 
– Wn konto 13-0 „Rachunek bieżący”,
– Ma konto 24 „Pozostałe rozrachunki”.
 

Księgowanie faktoringu pełnego w bilansie

 

Jeżeli faktor nie przeleje faktorantowi odpowiedniej kwoty do dnia bilansowego, to powinno się ją wykazać w bilansie w pozycji:

– B.II.2 lit. c) „Należności krótkoterminowe od pozostałych jednostek – inne”.

Weź faktoring online

 

Księgowanie faktoringu niepełnego

 
W faktoringu niepełnym (z regresem) to na faktorancie ciąży ryzyko niewypłacalności dłużnika – jeśli dłużnik nie zapłaci za fakturę, faktorant musi zwrócić faktorowi zaliczkę.
 
W tym przypadku umowę faktoringową można traktować jako umowę kredytu lub pożyczki – faktorant nie wyksięgowuje wierzytelności ze swoich ksiąg rachunkowych, a po pasywnej stronie bilansu pojawia się zobowiązanie o charakterze kredytowym.
 
Otrzymaną od faktora kwotę pomniejszoną o opłatę za świadczone usługi można zaksięgować w poniższy sposób:
 
– Wn konto 13-0 „Rachunek bieżący”,
– Ma konto 24 „Pozostałe rozrachunki”.
 
Gdy dłużnik opłaci fakturę, faktorant powinien wyksięgować należności, na przykład tym sposobem:
 
– Wn konto 24 „Pozostałe rozrachunki”,
– Ma konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”.
 
Jeśli jednak dłużnik tego nie zrobi, faktorant musi zwrócić faktorowi zaliczkę i może to zapisać tak:
 
– Wn konto 24 „Pozostałe rozrachunki”,
– Ma konto 13-0 „Rachunek bieżący”.
 

Księgowanie faktoringu niepełnego w bilansie

 Jeżeli dłużnik do dnia bilansowego nie zapłaci za fakturę, faktorant powinien wykazać zobowiązanie wobec faktora po  pasywnej stronie bilansu w pozycji:
 
– B.III.2 lit. c) „Zobowiązania krótkoterminowe wobec pozostałych jednostek – inne zobowiązania finansowe”.

 

Księgowanie faktoringu pełnego i niepełnego w walucie obcej

 
Zgodnie z prawem księgi rachunkowe przedsiębiorstw należy prowadzić w całości w walucie polskiej. Operacje w walucie obcej można zapisywać po kursie:

Jeśli chodzi o wycenę faktury w walucie obcej, to powinno się przyjąć kurs średni NBP z dnia poprzedzającego jej wystawienie. Z kolei wpływ środków od faktora w walucie obcej można zaksięgować po kursie faktycznie zastosowanym w dniu operacji.
 
Co ważne, w przypadku transakcji w walucie obcej powstają różnice kursowe, które trzeba uwzględnić w księgach rachunkowych. Te rozbieżności wynikają z bez przerwy zmieniających się kursów walut: wartość faktury w dniu jej wystawienia będzie inna niż wartość rzeczywistej zapłaty, jaką otrzyma przedsiębiorca.
 
Faktorant powinien rozliczyć różnice kursowe zgodnie z metodą, jaką przyjął w swoim przedsiębiorstwie:

 
 
Zobacz także:
Koszt faktoringu bez tajemnic – odsetki, procenty i prowizja
Monitoring należności sprawdzi się w każdym przedsiębiorstwie

Potrzebujesz Rady?

Zobacz naszą ofertę

Zobacz pozostałe porady

Faktoring z regresem czy bez?

Faktoring – z regresem czy bez?

Czym się różni faktoring z regresem od tego bez regresu? Które rozwiązanie będzie dla Ciebie idealne? Poznaj zalety i wady obu rodzajów faktoringu.

Czytaj więcej
Płynność finansowa firmy

Płynność finansowa firmy bez tajemnic

Płynność finansowa to pojęcie, które powinien znać każdy przedsiębiorca. Poznaj kryteria, które pozwalają ją określić i dowiedz się, co robić, gdy firma boryka się z problemami finansowymi.

Czytaj więcej
Co to są należności

Należności – wszystko, co powinieneś o nich wiedzieć

Kompendium wiedzy o należnościach - dowiedz się, czym są należności i jakie są ich rodzaje. Sprawdź także, jak je odzyskać i kiedy mogą się przedawnić.

Czytaj więcej