Powierniczy przelew wierzytelności – co to jest?
Powierniczy przelew wierzytelności to połączenie zwykłej cesji z windykacją. W związku z tym, że nie jest on uregulowany w przepisach prawa, określany jest umową nienazwaną. Nie dochodzi tutaj do sprzedaży wierzytelności, a do jej przelewu. W praktyce przelew powierniczy nie jest niczym innym jak zleceniem windykacji należności z przeniesieniem na windykatora praw przysługujących wierzycielowi.
Z czego wynika skuteczność tego rozwiązania i co oznacza dla pierwotnego wierzyciela?
Znaczenie ma aspekt psychologiczny, ale wyjaśnijmy: w ramach umowy powierniczego przelewu wierzytelności powiernik (cesjonariusz, którym jest w tym przypadku firma windykacyjna) działa w imieniu własnym, ale w interesie zleceniodawcy (cedenta, zbywcy wierzytelności). Wobec dłużnika jak i osób trzecich powiernik występuje jako nowy wierzyciel. Posiadając cesję wierzytelności, nie musi legitymować się już żadnym dodatkowym pełnomocnictwem i upoważnieniem. Bardzo przyśpiesza to cały proces i ułatwia pracę zarówno mediatorów, jaki i prawników zaangażowanych w sądową windykację długu.
Umowa powierniczego przelewu wierzytelności zawierana w celu windykacji długu, szczegółowo określa zakres współpracy między stronami, ale jej treść nie jest ujawniana dłużnikom ani osobom trzecim.
Korzyści wynikające z umowy powierniczego przelewu wierzytelności
Wracając do psychologii: powstanie wierzytelności ma zwykle konkretny kontekst. Często wierzyciel i dłużnik to długoletni kooperanci, czasem wręcz znajomi.
Umowa powierniczego przelewu wierzytelności ma ten walor, że powiernik ujawniając się wobec dłużnika, jako jego nowy wierzyciel może pełnić rolę mediatora i prowadzić rozmowy z dłużnikiem w oderwaniu od konfliktu i emocji, które czasem towarzyszą powstaniu długu.
Co więcej, powiernik czyli firma windykacyjna nie musi też odnosić się w żaden sposób do zaszłości między wierzycielem i dłużnikiem. Może to mieć duże znaczenie w szczególnym przypadku, gdy dłużnikowi przysługują wzajemne roszczenia wobec wierzyciela.
Wbrew obawom części wierzycieli, wyposażenie powiernika w uprawnienia wynikające z cesji wierzytelności nie niesie ze sobą żadnego zagrożenia. W opisanym przypadku przelew wierzytelności następuje w sensie formalnym, ale nie musi oznaczać, że cedent przestał być wierzycielem w sensie gospodarczym.
Zawarcie umowy powierniczego przelewu wierzytelności pozostaje także bez wpływu na uprawnienia wierzyciela do wpisania wierzytelności w koszty uzyskania przychodów, z których będzie mógł skorzystać, o ile zajdą okoliczności przewidziane w prawie podatkowym np. egzekucja wobec dłużnika zostanie umorzona jak bezskuteczna.
