Środki trwałe w skrócie
Środki trwałe to aktywa trwałe i zrównane z nimi, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania. Środki trwałe muszą być wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu lub dzierżawy.
Taką definicję znajdziemy w art. 22a, pkt. 1 Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy jednak pamiętać, że podobne w brzmieniu, ale różniące się nieco wyjaśnienia terminu znajdziemy też w Ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych oraz w Ustawie o rachunkowości.
Do środków trwałych zaliczamy:
- nieruchomości (w tym także grunty, prawo użytkowania wieczystego gruntu, budynki, lokale, prawo własnościowe do lokali mieszkalnych lub użytkowych),
- maszyny, urządzenia, środki transportu,
- ulepszenia w obcych środkach trwałych,
- inwentarz żywy,
- inne przedmioty.
Które środki trwałe można amortyzować jednorazowo?
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyszczególnia, które rodzaje środków trwałych można objąć amortyzacją jednorazową. Stosowne przepisy znajdziemy w art. 22 ustawy o PIT. Zanim zdecydujemy się na jednorazową amortyzację środka trwałego, warto poznać jej warianty – możemy bowiem skorzystać z niej na różne sposoby. W niektórych przypadkach wiąże się to z koniecznością spełnienia dodatkowych warunków.
Amortyzacja środków trwałych o wartości nieprzekraczającej 10 000 zł
W art. 22f pkt. 3 updof czytamy, że podatnik może dokonywać jednorazowych odpisów amortyzacyjnych, jeżeli wartość początkowa danego środka trwałego jest równa lub niższa niż 10 000 zł – należy to zrobić w miesiącu oddania do używania tego środka trwałego lub w miesiącu następnym.
Jeżeli zamierzasz więc jednorazowo zamortyzować środek trwały o wartości 10 000 zł lub niższej, możesz to zrobić po prostu – poza kwotą nie istnieją żadne ograniczenia. Pamiętaj jednak, że 10 000 zł to kwota netto, jeżeli jesteś podatnikiem podatku VAT. Jeśli zrezygnowałeś z odprowadzania podatku VAT w Twojej firmie, obowiązuje kwota 10 000 zł brutto.
Amortyzacja środków trwałych w ramach pomocy de minimis – jaki limit obowiązuje?
Art. 22k pkt. 7 ustawy PIT wspomina o możliwości dokonania jednorazowego odpisu amortyzacyjnego dla małych podatników oraz podatników, którzy rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej w danym roku. Limit jednorazowej amortyzacji środka trwałego w 2025 roku wynosi 100 000 zł.
Jeżeli chcesz zamortyzować środek trwały o wartości przekraczającej 10 000 zł, możesz skorzystać z jednorazowej amortyzacji w ramach pomocy de minimis, jeżeli spełniasz przynajmniej jeden z dwóch warunków:
- założyłeś działalność gospodarczą w bieżącym roku,
- jesteś małym podatnikiem, czyli wartość przychodu Twojej firmy ze sprzedaży w poprzednim roku nie przekroczyła w poprzednim roku 2 000 000 euro, czyli 8 517 000 zł (według kursu euro NBP z dn. 1.10.2025 r. – 4,2586 zł).
Ważne!
Kwota 2 000 000 euro, stanowiąca limit małego podatnika, pozostaje niezmienna od wielu lat, jednak co roku aktualizowane jest jej przeliczenie na złotówki. Ostateczny limit na kolejny rok można poznać, mnożąc kwotę 2 00 000 euro razy kurs euro NBP z dnia 1 października roku poprzedniego.
To nie koniec kryteriów, jakie należy wziąć pod uwagę. Amortyzowany środek trwały musi należeć do którejś z grup 3-8 według Klasyfikacji Środków Trwałych 2016.Z grupy 7 należy jednak wykluczyć samochody osobowe (nie podlegają one jednorazowej amortyzacji). Co więcej, łączna wartość odpisów amortyzacyjnych w roku podatkowym nie może przekroczyć ustalonego limitu – 50 000 euro w przeliczeniu na złotówki według kursu NBP podanego w pierwszym dniu października. W 2026 roku wynosi on 212 930 zł.
Ważne!
Klasyfikacja Środków Trwałych to zbiór, który ułatwia przedsiębiorcom odpowiednie przyporządkowanie posiadanych środków trwałych. Grupy 3-8 zawierają:
- Grupa 3 – kotły i maszyny energetyczne.
- Grupa 4 – maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania.
- Grupa 5 – maszyny, urządzenia i aparaty specjalistyczne.
- Grupa 6 – urządzenia techniczne.
- Grupa 7 – środki transportu (w przypadku amortyzacji jednorazowej: z wyłączeniem samochodów osobowych).
- Grupa 8 – narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie, gdzie indziej niesklasyfikowane.
Pełna klasyfikacja dostępna jest w treści Rozporządzenia Rady Ministrów z dn. 3 października 2016 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT).
Amortyzacja jednorazowa fabrycznie nowych środków trwałych
W art. 22k pkt. 14 ustawy PIT znajdziemy informację o tym, że jednorazowe dokonywanie odpisów amortyzacyjnych może dotyczyć środków trwałych spełniających kilka poniższych warunków:
- są fabrycznie nowe,
- należą do grup 3-6 lub 8 Klasyfikacji Środków Trwałych,
- nabyto je w roku podatkowym, w którym zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych przedsiębiorstwa,
- wartość początkowa jednego środka trwałego wynosi co najmniej 10 000 zł lub wartość co najmniej dwóch środków trwałych wynosi minimum 10 000 zł, a wartość początkowa każdego z nich przekracza 3 500 zł.
Ważne!
Biorąc pod uwagę KŚT 2016, łatwo zauważyć, że jednorazową amortyzacją fabrycznie nowych środków trwałych nie możemy objąć m.in.: środków transportu, budowli, budynków i lokali, a także inwentarza żywego czy obiektów inżynierii lądowej i wodnej.
Limit jednorazowej amortyzacji od wartości początkowej nabytych fabrycznie nowych środków trwałych zaliczonych do grup 3-6 oraz 8 KŚT wynosi 100 000 zł. Kwota ta obejmuje sumę odpisów amortyzacyjnych i wpłaty na poczet nabycia środka trwałego, zaliczonej do kosztów uzyskania przychodów.
Przepisy, które regulują tę kwestię, znajdziesz w art. 22k, pkt. 14 ustawy o PIT oraz w art. 16k, pkt. 14 ustawy o CIT.
Dlaczego warto wybrać jednorazową amortyzację środka trwałego?
Podstawową korzyścią, płynącą z zastosowania jednorazowej amortyzacji, jest możliwość uwzględnienia całej kwoty wydatku do kosztów uzyskania przychodu. To wszystko bez konieczności rozkładania jej na raty. Oznacza to, że mocniej odczujemy korzyści podatkowe, a także zaoszczędzimy czas na sporządzanie odpisów amortyzacyjnych co miesiąc.
Dzięki amortyzacji jednorazowej rozliczymy zakup nowej rzeczy nawet w miesiącu jej nabycia. Jest jednak pewien warunek: najpierw musimy wprowadzić ją do ewidencji środków trwałych.
Jak skorzystać z jednorazowej amortyzacji w ramach pomocy de minimis?
Wiele zależy od tego, jak dużym biznesem zarządzamy i z jakimi rodzajami ryzyk mamy do czynienia na co dzień. Poniżej przedstawiamy uniwersalne, dobre praktyki, które pomogą w zarządzaniu ryzykiem Twojej firmie.
Jeżeli chcesz zamortyzować środek trwały jednorazowo, korzystając z pomocy de minimis, wystarczy, że spełnisz warunki i dokonasz odpisu amortyzacyjnego – jest to równoznaczne ze skorzystaniem z przysługującego każdemu podatnikowi prawa do uzyskania pomocy de minimis.
Chcesz zabezpieczyć przedsiębiorstwo na wypadek zakwestionowania decyzji? Możesz wystąpić do właściwego urzędu skarbowego z prośbą o wydanie zaświadczenia o skorzystaniu z pomocy de minimis. Po wystosowaniu takiej prośby, urzędnicy zweryfikują okoliczności, w których Twoje przedsiębiorstwo zastosowało jednorazową amortyzację. Dzięki temu będzie w stanie stwierdzić, czy spełniono wszystkie warunki do udzielenia pomocy.
We wniosku o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis należy zawrzeć następujące informacje:
- dane wnioskodawcy:
- imię i nazwisko wnioskodawcy lub nazwa firmy,
- adres zamieszkania lub siedziby przedsiębiorstwa,
- NIP lub PESEL (jeżeli przedsiębiorca nie posiada NIP),
- dane urzędu skarbowego, do którego przedsiębiorca kieruje wniosek,
- podpis wnioskodawcy.
Jakie załączniki będą Ci potrzebne do złożenia wniosku?
- zaświadczenie o pomocy de minimis (jedna z poniższych opcji):
- zaświadczenie o uzyskanej pomocy de minimis w bieżącym oraz dwóch poprzednich latach kalendarzowych lub
- oświadczenie o wielkości otrzymanej w tym okresie pomocy de minimis lub
- oświadczenie o nieotrzymaniu pomocy de minimis w danym okresie,
- kserokopia dokumentu potwierdzającego zakup środka trwałego (np. faktury),
- potwierdzenie zapłaty za środek trwały,
- kserokopia karty środka trwałego,
- kserokopia ewidencji środków trwałych,
- kserokopia KPiR lub księgi rachunkowej, mogącej potwierdzić dokonanie jednorazowego odpisu amortyzacyjnego.
Warto wiedzieć, że wydanie zaświadczenia jest bezpłatne. Jedyną opłatą, jaka może okazać się konieczna, jest opłata skarbowa w wysokości 17 zł. Będzie ona należna jedynie w sytuacji, gdy to pełnomocnik niebędący bliską rodziną przedsiębiorcy będzie miał złożyć dokument.
Urząd skarbowy ma obowiązek wydać zaświadczenie w terminie 7 dni od daty złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia.
Najczęściej zadawane pytania
Co to są środki trwałe?
Środki trwałe to aktywa trwałe i zrównane z nimi:
• o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok,
• kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania,
• wykorzystywane na potrzeby działalności gospodarczej lub oddane w najem albo dzierżawę.
Taką definicję zawiera art. 22a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
środków trwałych zalicza się m.in.:
• nieruchomości (w tym grunty i budynki),
• maszyny,
• urządzenia,
• środki transportu,
• ulepszenia w obcych środkach trwałych,
• inwentarz żywy.
Na czym polega jednorazowa amortyzacja środków trwałych?
Jednorazowa amortyzacja pozwala zaliczyć całą wartość zakupionego środka trwałego do kosztów uzyskania przychodu od razu, bez rozkładania odpisów na miesięczne raty. Dzięki temu przedsiębiorca mocniej odczuwa korzyść podatkową i oszczędza czas na comiesięcznych odpisach, a zakup może rozliczyć nawet w miesiącu nabycia. Warunkiem jest wcześniejsze wprowadzenie środka trwałego do ewidencji środków trwałych.
Jak jednorazowo zamortyzować środek trwały o wartości do 10 000 zł?
Jeśli wartość początkowa środka trwałego jest równa lub niższa niż 10 000 zł, można dokonać jednorazowego odpisu amortyzacyjnego bez dodatkowych ograniczeń – w miesiącu oddania środka do używania lub w miesiącu następnym (art. 22f ust. 3 ustawy o PIT). Dla czynnego podatnika VAT próg 10 000 zł liczony jest w kwocie netto, a dla przedsiębiorcy zwolnionego z VAT – w kwocie brutto.
Jaki limit jednorazowej amortyzacji w ramach pomocy de minimis obowiązuje w 2026 roku?
Z jednorazowej amortyzacji w ramach pomocy de minimis mogą skorzystać mali podatnicy oraz przedsiębiorcy, którzy rozpoczęli działalność w danym roku, dla środków trwałych o wartości przekraczającej 10 000 zł (art. 22k ust. 7 ustawy o PIT). Łączna wartość odpisów w roku podatkowym nie może przekroczyć równowartości 50 000 euro, co w 2026 roku wynosi 213 000 zł (wynik należy zaokrąglić do 1 000 zł). Amortyzowany środek musi należeć do grup 3-8 Klasyfikacji Środków Trwałych 2016, przy czym z grupy 7 wyłączone są samochody osobowe.
